Chương 5: Lên huyện bán trứng vịt

Hai mẹ con ăn dè sẻn hai mươi cân khoai lang cũng chỉ cầm cự được vài ngày.

Vụ thu hoạch mới còn chưa đến, Hạ Đại Quân trở về, chắc chắn sẽ đến đón Lưu Phân về lại nhà họ Hạ nhưng nhà họ Hạ có tha thứ cho Hiểu Lan không ? Lưu Phân vừa nghĩ vừa tính ngày mai về nhà mẹ đẻ để tìm cách giải quyết. Nhà họ Lưu cũng nghèo nhưng cậu của Hạ Hiểu Lan lại là người nghèo mà rộng rãi, chắc chắn không thể trơ mắt nhìn cháu gái mình chết đói.

Lưu Phân đang mải suy tính thì Hạ Hiểu Lan ôm một bó củi khô trở về, đôi mắt sáng rực nói muốn ăn khoai lang nướng. Bà thấy con gái tinh thần khá hơn thì lại mềm lòng, dù khổ đến đâu cũng cam chịu: “Được, để mẹ nướng khoai cho con ăn.”

Ai ngờ Hạ Hiểu Lan gạt lớp củi ra, để lộ bên dưới mấy quả trứng vịt hoang.

Lưu Phân lập tức vui mừng, trứng vịt hoang to cỡ trứng gà, nhìn là biết nhặt được ở bãi lau sậy. Có mấy quả trứng này, Hạ Hiểu Lan có thể bồi bổ thêm chút ít, dạo này con bé gầy đến mức gió thổi cũng có thể bay đi, nghĩ đến mà xót ruột.

“Để mẹ luộc cho con một quả.”

Căn nhà rách nát chẳng có nồi niêu nhưng người quê vốn không câu nệ, dùng cái ca men đun trứng cũng tạm được. Thế mà Hạ Hiểu Lan lại ngăn mẹ: “Giờ trứng vịt chưa ăn được. Cuộc sống tốt hơn của chúng ta nằm cả ở mấy quả trứng này, dạo này người trong làng mải lo lương thực ngoài đồng, không ai rảnh đi cắt lau sậy. Con muốn nhặt thêm trứng vịt hoang rồi đem lên huyện bán….tối nay mình ra bãi lau sậy đi, nếu bắt được vài con vịt hoang thì càng tốt.”

Lưu Phân chưa từng làm chuyện như vậy.

Nhà họ Hạ chưa phân nhà, số trứng gà tích cóp được đều do mẹ chồng và chị dâu cả mang lên huyện bán. Từ làng Đại Hà đi bộ lên huyện phải mất hai tiếng, không có việc gì thì chẳng ai rảnh mà đi. Nhưng Hạ Hiểu Lan nói năng lanh lợi, Lưu Phân không cãi lại được, bà quen nhẫn nhịn nên không nói nổi một lời phản bác.

Hai mẹ con mỗi người ăn một củ khoai, Hạ Hiểu Lan nghĩ đến chuyện lên huyện bán trứng cần ít nhất hai cái giỏ. Lưu Phân ra ngoài chặt ít thân lau sậy về, tự tay đan thành hai chiếc giỏ nhỏ: “Không có dụng cụ, cũng chưa ngâm nước, dùng chưa được một tháng là hỏng.”

Lưu Phân dùng đá đè hai chiếc giỏ xuống sông, còn chê tay nghề mình vụng về. Nhưng trong mắt Hạ Hiểu Lan thì đó đã là đồ thủ công rồi, dù sao cả hai Hạ Hiểu Lan cũng không biết đan thứ này !

Đêm nay hai mẹ con sẽ đi làm “kẻ trộm trứng”, đan xong giỏ là tranh thủ ngủ sớm. Cửa chính không khóa, chỉ lấy thanh gỗ chống tạm. Trong nhà không có giường, Hạ Hiểu Lan trải một lớp lau sậy khô xuống đất làm chỗ nằm, may mà đang tháng tám, chứ không căn nhà dột tứ phía này đủ khiến người ta ốm vì lạnh.

Không có đồng hồ báo thức nhưng trong lòng vướng bận nên ngủ chẳng được bao lâu, Hạ Hiểu Lan bị những tiếng sột soạt đánh thức, hóa ra Lưu Phân đã vớt hai chiếc giỏ lên.

“Con ngủ thêm chút nữa đi, mẹ đi tìm trước.”

Lá lau sậy cứa vào da rát bỏng, nếu không chẳng có ai đi nhặt trứng vịt hoang cả. Đây vốn là công việc khổ cực, Lưu Phân không muốn con gái phải chịu. “Hạ Hiểu Lan” trước kia vốn yếu đuối, nào làm được mấy việc đồng áng.

Hạ Hiểu Lan lắc đầu: “Đi cùng nhau.”

Hai người tìm nhanh hơn, lại an toàn hơn. Họ không có nổi chiếc đèn pin, chỉ có thể dựa vào ánh trăng mà lần mò. May mà đêm nay trăng sáng đến mức soi rõ cả lối đi, xem ra ngày mai lại là một ngày nắng.

Hai mẹ con xách hai cái giỏ nhỏ, cố ý men theo những chỗ hẻo lánh mà tìm. Mỗi lần bước vào bãi lau sậy là lại có vịt hoang giật mình vỗ cánh bay tán loạn. Khó khăn lắm mới lần ra được một ổ, vậy mà bên trong lại trống không.

Đến khi tìm được ổ trứng đầu tiên thì làm con chó canh chuồng bò giật mình sủa vang.

Ông Vương cô đơn trông chuồng lập tức cảnh giác quát lớn: “Ai đấy ?!”

Ánh đèn pin loáng lên hai cái, Lưu Phân vội vàng che Hạ Hiểu Lan ra sau lưng, mặt mũi đầy vẻ áy náy: “….Chú, là tôi, nhặt mấy quả trứng vịt cho con bé bồi bổ.”

“Nhà Đại Quân à ?”

Ông Vương liếc nhìn hai mẹ con dính đầy vụn cỏ lau. Ai trong làng Đại Hà cũng biết chuyện Hạ Hiểu Lan bị đuổi khỏi nhà. Lão Vương vốn chẳng ưa gì cô, dù không bàn đến chuyện tác phong thì con bé này cũng chẳng lễ phép gì cả, bình thường gặp người lớn cũng không buồn chào một tiếng. Nhưng ông nhìn Lưu Phân thì lại thấy thương, trán Hạ Hiểu Lan còn quấn băng, vết máu vẫn thấm ra. Ông Vương nghĩ một lát rồi đưa cây đèn pin trong tay cho Lưu Phân: “Mai trả lại cho tôi.”

Mắt Lưu Phân lập tức đỏ hoe vì cảm kích.

Hạ Hiểu Lan chợt nghĩ làng Đại Hà thôn cũng không phải toàn người xấu. Cô thành thật nói: “Cháu cảm ơn ông Vương.”

Ông Vương hơi bất ngờ, liếc nhìn cô một cái rồi dắt con chó quay về chuồng bò, không quan tâm chuyện hai mẹ con nữa.

Có thêm đèn pin, mấy ổ vịt hoang trong khu này coi như gặp họa. Hai mẹ con lội qua bãi lau sậy mấy tiếng đồng hồ, nhặt được đến bảy tám chục quả trứng vịt, đầy kín hai chiếc giỏ, Lưu Phân vẫn còn ngơ ngác như chưa tin nổi.

Họ còn tìm được một ổ vịt con đã nở.

“Có thể nuôi được.”

Lưu Phân nhìn lớp lông tơ của vịt con mà mừng rỡ.

Nhưng Hạ Hiểu Lan lại nghĩ đến căn nhà rách nát chỉ ngừa được người tử tế chứ không ngừa được kẻ gian kia mà lắc đầu: “Nuôi lớn rồi cũng chưa chắc mình được lợi, có khi lại thành của người khác, chi bằng bán luôn.”

Lưu Phân vẫn có chút luyến tiếc.

Nhưng hai mẹ con vẫn chưa lo nổi chuyện ăn no, nuôi thêm mấy con vịt hoang đúng là dễ gây chú ý.

Hai người về đến nhà thì kiểm tra từng quả trứng, cộng thêm 12 quả Hạ Hiểu Lan nhặt được trước đó, tổng cộng có 82 quả chưa ấp. Hai mẹ con không kịp chờ trời sáng đã lên đường. Họ bới được hai củ khoai lang trong đống tro, đó chính là khẩu phần dọc đường của họ.

Lần đầu Hạ Hiểu Lan ăn khoai lang nướng còn thấy lạ, thấy thú vị nơi đồng quê. Nhưng ăn đến bữa thứ hai thì cô đã bắt đầu thấy ngán. May mà từ nhỏ cô chịu không ít khổ cực, rơi vào hoàn cảnh này vẫn còn gắng gượng được. Nếu đổi lại là một cô tiểu thư sống trong nhung lụa, e rằng ngày đầu tiên đã phát điên rồi.

Sống sót, phải sống sót được trong thời đại này thì mới dám mơ đến cuộc sống tốt đẹp hơn !

Hạ Hiểu Lan ôm theo niềm tin ấy mà vội vã lên đường, lúc họ đến huyện thành thì trời vừa tờ mờ sáng. Làng Đại Hà nghèo xác xơ nhưng huyện Khánh An lại có chút nền tảng kinh tế. Trong huyện có một nhà máy chế biến thịt lớn và một xưởng cơ khí nông nghiệp, nuôi sống biết bao công nhân. Những con bò nuôi ở chuồng của làng Đại Hà đều bán cho nhà máy thịt này.

Thỉnh thoảng công nhân nhà máy thịt có thể kiếm được chút thịt nhưng trứng lại không dễ mua. Các làng quê dưới huyện Khánh An nuôi heo nuôi bò thì nhiều, còn gia cầm lại ít.

“Bán ở đâu đây ?”

Hai nhà máy lớn của huyện quy tụ công nhân có tiền, chợ đen cũng xoay quanh hai nơi ấy. Nhà máy thịt làm ăn tốt, công nhân có tiền trong túi, theo lời Lưu Phân thì mang đến gần đó bán là hợp lý.

Nhưng Hạ Hiểu Lan lại đi ngược lại: “Chúng ta sang khu xưởng nông nghiệp xem thử.”

Xưởng nông nghiệp đông công nhân, mà Hạ Hiểu Lan lại quen kiểu nhà máy này hơn.

Đến nơi thì trời đã sáng hẳn, công nhân trong xưởng đạp xe đi làm tấp nập. Hạ Hiểu Lan liếc thấy có vài người cũng xách đồ ven đường, xem ra là cùng nghề….Tốt rồi, có người xách gà, có người mang khoai lang mới đào, hôm nay không có ai bán trứng cạnh tranh.

Họ vừa tìm được chỗ đứng thì đã có một bà thím xách túi rau tiến lại gần: “Bán trứng gà à ?”

Hạ Hiểu Lan không vòng vo: “Là trứng vịt hoang, đều mới cả. Nếu bác thấy được, cháu bán rẻ hơn trứng gà cho bác.”

Trứng vịt hoang to ngang trứng gà, lại còn rẻ hơn, nghe đã thấy hời. Còn chuyện ăn có mềm hay không thì ai mà để ý chứ !

Giá thị trường của trứng gà là 1 tệ 2 một cân, còn phải có phiếu lương thực. Trứng do nông dân bán thì không cần phiếu, nhưng giá là 1 tệ rưỡi. Trước đó Hạ Hiểu Lan đã dò hỏi kỹ, có miệng là được, chỉ cần lễ phép chào hỏi, nói năng ngọt ngào một chút, chẳng ai giấu giá làm gì.

Hạ Hiểu Lan thấy bà thím đứng mãi không đi thì biết bà thím đã ưng bụng rồi, cô nắm chắc thời cơ: “Nếu mua dưới 10 quả thì 1 hào 3 một quả, từ 10 quả trở lên là 1 hào 2, còn trên 20 quả thì 1 hào 1 !”

Cách giảm giá theo bậc của cô khiến bà thím hơi ngơ ngác.

Có hời mà không chiếm thì đúng là kẻ ngốc, ban đầu bà thím chỉ định mua vài quả, cuối cùng móc tiền mua hẳn 21 quả…Nhưng sự khôn ngoan của phụ nữ bình dân cũng không phải chuyện đùa, biết tranh thủ nhưng vẫn không đến mức mất lý trí.

Hạ Hiểu Lan kiếm được 2 đồng 3, còn tiện tay bỏ luôn 1 xu tiền lẻ.

Cô đưa tiền cho Lưu Phân, mà Lưu Phân vẫn còn chưa hoàn hồn. Mấy người bán hàng xung quanh cũng đang nhìn Hạ Hiểu Lan, cô gái này trông thì yểu điệu, không ngờ nói năng làm việc lại lanh lẹ, dứt khoát đến vậy !